De Vredesfabriek komt eraan!
Bron: www.kindermonument.nl

Stichting Kindermonument organiseert jaarlijks voor of omstreeks de 4 meiherdenking een evenement ten behoeve van leerlingen in de hoogste groepen van de basisschool en in de brugklassen van het voortgezet onderwijs in ZuiderAmstel. In 2007 organiseerden we – met veel succes – de rijdende tentoonstelling de Geweld-ig Express: meer dan 300 leerlingen van 8 scholen voor basisonderwijs en van het voortgezet speciaal onderwijs kwamen op bezoek en leerden spelenderwijs om te gaan met zaken als pesten, vooroordelen en discriminatie. Uit de reacties van de begeleidende leerkrachten hebben we toen kunnen opmaken dat deze tentoonstelling een goede manier was om jonge kinderen actief te betrekken bij problemen die hen en ons allen aangaan.

Dit jaar staat het volgende te gebeuren.
In de week van 21 t/m 25 april zal in het gebouw van het jeugdcentrum ’t Plein van Welzijn ZuiderAmstel aan de Vechtstraat de tentoonstelling De Vredesfabriek worden opgesteld. In de Vredesfabriek staan machines en apparaten waar de leerlingen vrede en vrijheid kunnen ‘produceren’. Met allerlei gereedschappen ontdekken ze dat vrijheid gebonden is aan regels, dat tolerantie grenzen heeft en dat conflicten verschillend kunnen worden opgelost. Meer informatie over de Vredesfabriek is te vinden op internet: www.vredeseducatie.nl
De tentoonstelling wordt georganiseerd samen met de Speeltuin en jeugdcentrum ’t Plein van Welzijn ZuiderAmstel.

Het project 1930-1940
Bron: www.kindermonument.nl

Een van de taken van de stichting Kindermonument is voorlichting geven over de oorlog van 1940-1945 en over de verschrikking van discriminatie en fascisme. De Tweede Wereldoorlog heeft de stad Amsterdam gemarkeerd; de vele gedenktekenen spreken daar nog van. Ook onze buurt, de Rivierenbuurt, werd ernstig getroffen. Op het Kindermonument aan de Gaaspstraat staat te lezen dat hier 17.000 joden woonden van wie er slechts 3.000 na de oorlog zijn teruggekeerd. Deze getallen, hoe abstract die ook mogen zijn, doen ons nog steeds huiveren. Wie waren die mensen die nooit meer terug zijn gekomen? Hoe leefden zij voor de oorlog samen met de niet-joodse bevolking? Hoe reageerde de niet-joodse bevolking toen hun joodse buurtgenoten verplicht werden hun dagelijkse inkopen te doen op de zogeheten Markt voor Joden in plaats van in winkels die voor iedereen toegankelijk waren? Hoe reageerden zij op de razzia’s?
 
In 1940 was een op de drie inwoners van de Rivierenbuurt joods
Er is veel geschreven over de oorlogstijd en de tijd daarvoor. Je vindt informatie over deze tijd, bijvoorbeeld in de Openbare bibliotheken, in de archieven van het Joods Historisch Museum en het Verzetsmuseum Amsterdam. Ook over de Rivierenbuurt in de jaren 1920-1940 is veel geschreven. Het is de periode van nieuwbouw van Berlage’s Plan Zuid en ook de periode van grote groepen nieuwkomers in deze buurt. Vanaf het begin vestigden zich joodse Amsterdammers in deze wat chiquere nieuwbouwbuurt. Met de opkomst van het nationaal-socialisme in Duitsland in 1933 kende de buurt een instroom van Duitse joodse emigranten en na de Reichskristallnacht van november 1938 vestigden zich hier veel joodse vluchtelingen zodat er uiteindelijk ongeveer 17.000 joden in de Rivierenbuurt woonden. Een op de drie inwoners had toen een joodse achtergrond.

We starten het Project 1930-1940
Maar hoeveel bewoners weten nog van deze geschiedenis en zijn zich bewust van wat zich in dit deel van Amsterdam in de oorlogsjaren en in de tijd daarvoor heeft afgespeeld? De weinige ooggetuigen die nog in leven zijn, zijn diep in de 80 en leven nog gedeeltelijk in onze buurt. De buurt verjongt; veel mensen met een niet-Nederlandse afkomst zijn hier komen wonen, net als in de jaren 30. Veel kennis dreigt zo verloren te gaan.
De stichting Kindermonument ziet het als zijn taak de bewoners van de Rivierenbuurt meer inzicht te geven in de tijd die voorafging aan de Tweede Wereldoorlog: hoe gingen de mensen van verschillende komaf, joods en niet-joods, in deze buurt met elkaar om? Kwam hierin verandering in de aanloop naar de bezettingsjaren? Zijn er parallellen te trekken met de houding tegenover ‘nieuwkomers’ van de huidige tijd? Met het Project 1930-1940 proberen we antwoord te geven op deze en andere vragen. In het voorjaar 2008 verzamelen we zoveel mogelijk informatie. Van juli 2008 tot medio 2009 gaan we bewoners van de Rivierenbuurt interviewen die de periode 1930-1940 en de oorlogsjaren in de Rivierenbuurt bewust hebben meegemaakt of die daarover interessante verhalen kunnen vertellen. Hun verhaal zal op video komen of in boekvorm worden gepubliceerd ten behoeve van de huidige buurtbewoners, leerlingen van basisscholen en brugklassen van het voortgezet onderwijs. Ook verhalen van kinderen van bewoners zullen welkom zijn. Op deze manier zorgen we er met zijn allen voor dat geen kennis over de vooroorlogse tijd in deze buurt verloren gaat.

Oproep aan buurtgenoten
De medewerkers van de stichting Kindermonument roepen u op ons namen te geven van bewoners uit de Rivierenbuurt die hun verhaal kunnen en willen vertellen. Ook zoeken we naar fotomateriaal of spullen uit de vooroorlogse tijd die vertellen over hoe toen in de Rivierenbuurt geleefd werd en die u voor enige tijd zou willen afstaan ten behoeve van een tentoonstelling.
Als u geïnteresseerd bent in ons project, schrijf dan naar de stichting Kindermonument, Gaaspstraat 8 1079 VE Amsterdam of mail naar jverb@xs4all.nl  
Zegt het voort!

Veel van deze verhalen kunt u al op deze website te vinden >>
(137 inzenders met 268 bijdragen, ca. 500 eigen foto's)

reacties mogen in het gastenboek worden geplaatst